Diadics en seksueel verlangen: wetenschap geeft nieuwe inzichten
door Astrid Kremers · seksuoloog NVVS
Onlangs volgde ik een inspirerend webinar van dr. Sofia Prekatsounaki. Zij promoveerde op onderzoek naar seksualiteit in relaties en toonde overtuigend aan dat seksueel verlangen en tevredenheid niet zomaar verdwijnen, maar sterk samenhangen met tastbare, positieve interacties tussen partners. Dit sluit prachtig aan bij mijn werk als seksuoloog NVVS: verlangen is niet mysterieus of ongrijpbaar, maar juist iets dat partners samen kunnen voeden.
Samenvatting
- Het DIADICS-model (Dyadic Interactions Affecting Dyadic Sexual Desire) laat zien dat seksueel verlangen binnen een relatie niet alleen individueel is, maar sterk samenhangt met wat er tussen partners gebeurt.
- Het model beschrijft drie psychologische basisbehoeften: affiliatie (verbondenheid), seksualiteit (intimiteit en begeerte) en exploratie (persoonlijke groei).
- Bij iedere basisbehoefte spelen drie interactierollen een rol: nemen, geven en ontvangen. Samen vormen deze negen manieren waarop partners met elkaar omgaan.
- Verlangen kan worden beïnvloed door alledaagse interacties, zoals samen tijd doorbrengen, affectie tonen, seksuele wensen uitspreken, je begeerd voelen en elkaar ondersteunen bij persoonlijke groei.
- Seksueel verlangen is daarmee geen statisch gegeven. Emotionele veiligheid, seksuele aantrekkingskracht en tevredenheid kunnen veranderen door de manier waarop partners op elkaar reageren.
- Volgens het besproken onderzoek hoeven verlangen en seksuele tevredenheid in een langere relatie dus niet vanzelf te verdwijnen. Partners kunnen samen omstandigheden creëren waarin verbinding, verlangen en plezier meer ruimte krijgen.
- Is het verlangen binnen jullie relatie verminderd of voelt de seksuele tevredenheid uit balans? Een seksuoloog NVVS kan helpen om patronen te onderzoeken en te kijken hoe er opnieuw ruimte kan ontstaan voor verbinding en seksueel plezier.
Wat is het DIADICS-model?
Een centraal begrip in haar onderzoek is het DIADICS-model (Dyadic Interactions Affecting Dyadic Sexual Desire). Waar veel theorieën seksueel verlangen vooral vanuit een individueel perspectief benaderen, laat dit model juist zien dat verlangen in relaties sterk afhankelijk is van wat er tussen partners gebeurt. Het is gebaseerd op de systeemtheorie en benadrukt dat seksuele dynamiek ontstaat in de wisselwerking, niet in isolatie.
Het DIADICS-model beschrijft drie fundamentele psychologische basisbehoeften binnen relaties: affiliatie (verbondenheid), seksualiteit (intimiteit en begeerte) en exploratie (ruimte voor persoonlijke groei). Deze behoeften komen tot uiting via drie interactierollen: nemen, geven en ontvangen. Samen vormen ze negen concrete manieren waarop partners met elkaar omgaan. Door deze wederzijdse interacties worden zowel emotionele veiligheid als seksuele aantrekkingskracht beïnvloed.
Het bijzondere van dit model is dat het laat zien dat seksueel verlangen niet iets statisch is, maar een relationeel proces. Hoe partners elkaar tijd, affectie, steun en erkenning geven én ontvangen, bepaalt of verlangen en tevredenheid groeien of juist afnemen. DIADICS biedt zo een raamwerk om beter te begrijpen waarom verlangen in lange relaties kan fluctueren en hoe partners dit samen weer tot leven kunnen brengen.
De 9 onderdelen van de DIADICS
Affiliatie: verbondenheid en nabijheid
- Nemen: Je kiest er bewust voor om vrije tijd met je partner te delen.
- Geven: Je toont affectie met aanraking, woorden of aandacht.
- Ontvangen: Je ervaart dat je partner positief reageert op jouw behoefte aan intimiteit.
Seksualiteit: wensen uitspreken en ontvangen
- Nemen: Je durft je verlangens en seksuele behoeften uit te spreken.
- Geven: Je gaat in op de seksuele wensen van je partner vanuit betrokkenheid en nieuwsgierigheid.
- Ontvangen: Je voelt dat je partner jou begeert en welwillend reageert op jouw verlangens.
Exploratie: ruimte voor persoonlijke groei
- Nemen: Je ontwikkelt projecten of interesses buiten de relatie die je energie geven.
- Geven: Je ondersteunt je partner actief in zijn of haar doelen en ambities.
- Ontvangen: Je partner stimuleert jouw groei en toont trots in jouw persoonlijke ontwikkeling.
Seksueel verlangen is beïnvloedbaar
De take-home message van dr. Sofia Prekatsounaki is helder: seksueel verlangen is geen raadselachtige drift die zomaar vervaagt. Ook seksuele tevredenheid is niet gedoemd om af te nemen. Beiden zijn verbonden aan concrete, dagelijkse interacties tussen partners.
Met aandacht voor de negen rollen van de DIADICS kun je verlangen nieuw leven inblazen, intimiteit verdiepen en meer vrijheid en plezier ervaren.
Hulp bij seksuele tevredenheid
Herken je dat verlangen in jouw relatie minder aanwezig is? Of dat tevredenheid scheef voelt? Je hoeft dit niet alleen uit te zoeken. Als seksuoloog NVVS begeleid ik stellen en individuen Samen onderzoeken we patronen en creëren we nieuwe verbinding.
Maak een afspraak met mij en ontdek hoe jij en je partner de kracht het dyadisch seksueel verlangen kan inzetten om opnieuw verlangen en plezier te ervaren.
Lees ook mijn eerdere artikelen: