Genitale respons na seksueel misbruik: waarom reageert mijn lichaam zo?
door Astrid Kremers · seksuoloog NVVS
Een erectie, vochtig worden of zelfs een orgasme tijdens seksueel misbruik of bij herinneringen aan seksueel misbruik kan enorme schaamte, verwarring en schuldgevoelens oproepen.
Naast prof. dr. Iva Bicanic wat ik destijds medeoprichter van het Centrum Seksueel Geweld. Vanuit die betrokkenheid weet ik hoe belangrijk het is dat mensen goede en betrouwbare informatie krijgen over de gevolgen van seksueel misbruik.
Samenvatting
- Je lichaam kan seksueel reageren op aanraking, ook als je iets niet wilt of als er sprake is van seksueel misbruik. Dat is een automatische lichamelijke reactie en zegt niets over je toestemming of seksuele opwinding.
- Genitale opwinding betekent niet dat je het misbruik prettig vond of hebt gewild. Lichamelijke opwinding en emotionele beleving zijn niet hetzelfde.
- Veel mensen ervaren na seksueel misbruik verwarring, schaamte of schuldgevoelens over de reactie van hun lichaam. Die gevoelens zijn begrijpelijk, goede kennis kan helpend zijn.
- Inzicht in hoe het lichaam werkt kan helpen om schuldgevoelens te verminderen en jezelf met meer begrip te benaderen.
- Blijven de gevolgen van seksueel misbruik invloed houden op je seksualiteit, intimiteit of relaties? Dan kan begeleiding door een seksuoloog NVVS helpen bij het verwerken van deze ervaringen en het hervinden van een veilige seksualiteit.
Veelvoorkomende vragen over de genitale respons
Veel mensen stellen zichzelf vragen als:
- Waarom reageert mijn lichaam zo?
- Betekent dit dat ik het wilde?
- Heb ik er misschien toch van genoten?
- Is er iets mis met mij?
Het antwoord is nee. Een genitale respons is een automatische lichamelijke reactie. Net zoals blozen, kippenvel of zweten gebeurt deze reactie zonder bewuste keuze. Een erectie, lubricatie of orgasme zegt niets over toestemming, verlangen of wat iemand werkelijk wilde of voelde.
Wat veel mensen niet weten, is dat een genitale respons niet alleen tijdens seksueel misbruik kan optreden, maar ook maanden, jaren of zelfs decennia later. Bijvoorbeeld tijdens herinneringen, gesprekken over het misbruik, vrijen, masturberen, traumatherapie of andere triggers.
Podcast over genitale respons
Juist omdat hierover nog veel onwetendheid bestaat, heeft het Centrum Seksueel Geweld een informatieve folder ontwikkeld over de genitale respons na seksueel misbruik. Daarnaast is er een waardevolle driedelige podcastserie gemaakt door Linde van Citters:
- Aflevering 9: De genitale respons
- Aflevering 10: Werking genitale respons lichaam
- Aflevering 11: Wat helpt bij de genitale respons?
In deze podcasts wordt op een toegankelijke en wetenschappelijk onderbouwde manier uitgelegd wat een genitale respons is, hoe deze ontstaat, waarom deze ook lang na het misbruik kan blijven bestaan en wat kan helpen bij herstel.
Waarom kan een genitale respons ook jaren later optreden?
Het lichaam kan een koppeling maken tussen bepaalde herinneringen, gedachten, geuren, beelden, situaties of aanrakingen en een lichamelijke seksuele reactie. Daardoor kunnen erecties, lubricatie of andere lichamelijke reacties ontstaan wanneer iemand terugdenkt aan het misbruik, erover praat, masturbeert, seks heeft met een (seks)partner of geconfronteerd wordt met een trigger.
Dit betekent niet dat iemand het misbruik wilde of prettig vond. Het gaat om een automatische reactie van het zenuwstelsel en het lichaam.
Schaamte over een erectie of lubricatie na seksueel misbruik
Veel slachtoffers voelen zich alleen in deze ervaring. Toch komt het vaker voor dan veel mensen denken. De combinatie van een traumatische herinnering en een lichamelijke seksuele reactie kan leiden tot schaamte, walging, schuldgevoelens, twijfel en verwarring.
Juist daarom is goede informatie zo belangrijk. Kennis helpt om beter te begrijpen dat een genitale respons niets zegt over toestemming, verlangen of instemming. Het is een lichamelijke reactie waar iemand geen bewuste controle over heeft.
Meer informatie over genitale respons en seksueel misbruik
Als seksuoloog NVVS raad ik de folder en de podcastserie van het Centrum Seksueel Geweld van harte aan aan slachtoffers, naasten en hulpverleners. Ze bieden herkenning, uitleg en hoop.
Loop je rond met vragen over een erectie, orgasme, lubricatie of andere lichamelijke reacties tijdens of na seksueel misbruik? Lees dan de folder en luister de podcastserie. Voor veel mensen is het een enorme opluchting om te ontdekken dat zij niet de enige zijn en dat er een begrijpelijke verklaring bestaat voor wat hun lichaam doet.
Er is niets mis met jou. Je lichaam heeft automatisch gereageerd. Dat zegt niets over jouw grenzen, jouw wil of jouw waarde. Lees meer hierover in de folder hieronder:
Hulp nodig?
Heb je vragen over seksueel misbruik, trauma, schaamte, intimiteit of seksualiteit? Het Centrum Seksueel Geweld kan informatie, advies en ondersteuning bieden.
In mijn praktijk ondersteun ik mensen die seksuele problemen ervaren van seksueel misbruik. Consulten zijn mogelijk via videobellen, bellen of in mijn praktijk in Utrecht en Haarlem. Zonder wachtlijst en altijd een snelle reactie.
Nog meer informatie over de genitale respons: kijk dan hier.
Veelgestelde vragen
Ja. Het lichaam kan automatisch reageren op seksuele prikkels, ook wanneer je die situatie niet wilt of als je je juist angstig of onveilig voelt. Die lichamelijke reactie ontstaat buiten je bewuste wil om en zegt niets over toestemming of verlangen.
Nee. Een erectie, vaginale lubricatie of een andere lichamelijke reactie betekent niet dat je het misbruik wilde of ervan genoot. Het zijn reflexmatige reacties van het lichaam die los kunnen staan van je emoties en je eigen wil.
Veel slachtoffers denken dat hun lichaam hen heeft verraden. Die gedachte kan leiden tot schaamte en schuldgevoelens. Door te begrijpen dat genitale respons een automatische lichamelijke reactie is, wordt vaak duidelijk dat je jezelf hiervoor niets hoeft te verwijten.
Ja. Sommige mensen ervaren minder zin in seks, pijn bij het vrijen, moeite met opwinding of orgasme, angst voor intimiteit of juist gevoelens van verwarring tijdens seksuele situaties. Iedereen verwerkt deze ervaringen op zijn of haar eigen manier.
Dat verschilt per persoon. Sommige klachten nemen na verloop van tijd af, terwijl anderen er jarenlang last van houden. Wanneer seksueel misbruik invloed blijft hebben op je welzijn, relaties of seksualiteit, kan professionele begeleiding helpen.
Ja. Een seksuoloog kan je helpen om de reactie van je lichaam beter te begrijpen, schuld- en schaamtegevoelens te verminderen en stap voor stap weer vertrouwen, veiligheid en plezier in intimiteit en seksualiteit op te bouwen.