PCOS en seksualiteit

Waarom PCOS invloed kan hebben op seksualiteit, intimiteit en relaties

Veel vrouwen met PCOS vragen zich af waarom hun seksleven moeilijk verloopt. Misschien merk je dat seksuele opwinding niet vanzelfsprekend is, dat vrijen pijn doet, dat je onzeker bent over je lichaam of dat seks steeds meer als iets voelt waar je tegenop ziet. Misschien schaam je je voor overbeharing, acne of gewichtstoename. Of misschien voelt vrijen vooral als iets wat ‘moet’ vanwege een kinderwens.

Als seksuoloog NVVS zie ik veel vrouwen met PCOS. Regelmatig vertellen zij dat de aandacht tijdens medische controles vooral uitgaat naar menstruaties, hormonen, vruchtbaarheid en leefstijl. Dat is begrijpelijk, want PCOS is een complexe hormonale aandoening. Tegelijkertijd merk ik dat seksualiteit vaak nauwelijks besproken wordt, terwijl juist daar veel vrouwen dagelijks mee worstelen.

Dat is jammer, want seksualiteit is een belangrijk onderdeel van kwaliteit van leven. Bovendien weten we inmiddels uit wetenschappelijk onderzoek dat seksuele problemen bij vrouwen met PCOS veel vaker voorkomen dan lange tijd werd gedacht. Gelukkig betekent dat niet dat je ermee moet leren leven. Er is vaak veel mogelijk wanneer de juiste oorzaken worden herkend en behandeld.

Samenvatting

PCOS kan invloed hebben op seksuele opwinding, orgasme, pijn tijdens het vrijen, lichaamsbeeld, zelfvertrouwen en relaties.
Seksualiteit wordt niet alleen beïnvloed door hormonen, maar ook door psychologische, relationele en leefstijlfactoren.
Nieuw onderzoek van Hester Pastoor laat zien dat vooral seksueel zelfvertrouwen en depressieve klachten belangrijke voorspellers zijn van seksuele problemen bij vrouwen met PCOS.
Niet iedere vrouw met PCOS ervaart dezelfde seksuele klachten.
Met goede begeleiding door een seksuoloog NVVS is er vaak veel verbetering mogelijk.

Wat is PCOS?

PCOS staat voor Polycysteus Ovarium Syndroom. Het is één van de meest voorkomende hormonale aandoeningen bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd. Naar schatting heeft ongeveer één op de tien vrouwen PCOS.

Bij PCOS kunnen onder andere de volgende kenmerken voorkomen:

onregelmatige of uitblijvende menstruaties;
verhoogde androgenen;
overbeharing;
acne;
haaruitval;
moeite om zwanger te worden;
insulineresistentie;
gewichtstoename;
polycysteuze eierstokken op de echo.

Niet iedere vrouw heeft alle kenmerken. Er bestaan verschillende vormen van PCOS en de ernst verschilt sterk per persoon.

Hier kunt u een afspraak maken voor een eenmalig consult of een langere behandeling

Een diagnose komt soms pas laat

In mijn praktijk ontmoet ik regelmatig vrouwen die jarenlang het gevoel hadden dat er iets niet klopte. Ze hadden onregelmatige menstruaties, worstelden met hun gewicht of schaamden zich voor overbeharing, maar kregen pas veel later de diagnose PCOS.

Zo’n late diagnose kan opluchting geven. Eindelijk is er een verklaring voor klachten die soms al jarenlang aanwezig zijn. Tegelijkertijd kan het ook verdriet, boosheid of teleurstelling oproepen. Sommige vrouwen vragen zich af waarom de diagnose niet eerder werd gesteld. Anderen maken zich zorgen over hun vruchtbaarheid of voelen zich onzeker over hun lichaam. Die emoties zijn heel begrijpelijk en kunnen ook invloed hebben op seksualiteit.

Waarom PCOS invloed kan hebben op seksualiteit

Seksualiteit ontstaat nooit door één oorzaak. Dat geldt ook voor vrouwen zonder PCOS. Jarenlang werd vooral gekeken naar hormonen. Inmiddels weten we dat seksualiteit veel complexer is. Lichaam, hormonen, gedachten, emoties, zelfbeeld, relatiekwaliteit, stress, eerdere ervaringen en leefstijl beïnvloeden elkaar voortdurend.

Nieuw onderzoek van Hester Pastoor, Ellen Laan, Joop Laven en Stephanie Both bevestigt deze biopsychosociale visie. Hun onderzoek laat zien dat vrouwen met PCOS aanzienlijk vaker seksuele problemen ervaren dan vrouwen zonder PCOS. Daarnaast blijken psychologische factoren een belangrijke rol te spelen.

Wat laat het nieuwste onderzoek zien?

Het onderzoek van Hester Pastoor uit 2025 is één van de meest uitgebreide onderzoeken naar seksualiteit bij vrouwen met PCOS.

De onderzoekers vonden onder andere dat vrouwen met PCOS:

veel vaker seksuele problemen ervaren;
gemiddeld minder seksueel verlangen naar hun partner hebben;
vaker seksuele spanning en frustratie ervaren;
een negatiever lichaamsbeeld hebben;
zich tijdens seksuele situaties vaker onzeker voelen over hun lichaam;
vaker angst- en depressieve klachten hebben;
minder tevreden zijn over hun relatie;
vaker ervaringen met seksueel grensoverschrijdend gedrag rapporteren.

Na uitgebreide analyses bleken niet de hormonale kenmerken, maar vooral seksueel zelfvertrouwen en depressieve klachten de sterkste voorspellers van seksuele problemen. Vrouwen die minder vertrouwen hadden in zichzelf als seksuele partner, hadden veel vaker seksuele klachten. Ook depressieve klachten bleken sterk samen te hangen met seksuele problemen.

Dat is een belangrijke verschuiving in ons denken over PCOS en seksualiteit. Hormonen spelen zeker een rol, maar verklaren dus lang niet alles. Dat betekent ook dat behandeling zich niet alleen zou moeten richten op hormonen, menstruatie of vruchtbaarheid, maar óók op seksualiteit, zelfbeeld, emoties en de relatie. Dat is precies waar seksuologische begeleiding een belangrijke aanvulling kan zijn.

Niet iedere vrouw met PCOS ervaart dezelfde seksuele klachten

Misschien herken je jezelf nauwelijks in de klachten die hierboven zijn beschreven. Dat is heel normaal. PCOS ziet er namelijk bij iedere vrouw anders uit. De één heeft vooral last van een onregelmatige menstruatie, de ander van acne, overbeharing of moeite om zwanger te worden. Ook de invloed op seksualiteit verschilt enorm.

Sommige vrouwen merken nauwelijks veranderingen in hun seksleven. Anderen ervaren minder seksuele opwinding, pijn tijdens het vrijen, moeite met een orgasme of voelen zich minder aantrekkelijk. Er zijn ook vrouwen die juist veel seksueel verlangen ervaren. PCOS bepaalt dus niet hoe jouw seksualiteit eruitziet.

Juist daarom geloof ik niet in standaardadviezen. Iedere vrouw brengt haar eigen lichaam, hormonen, levensverhaal, relatie en persoonlijkheid mee. Goede seksuologische begeleiding begint daarom altijd met begrijpen wat er specifiek bij jou speelt.

Het rem- en gaspedaal van seksualiteit

In mijn praktijk werk ik veel met het Dual Control Model of Sexual Response, ook wel het rem- en gaspedaal genoemd. Dit wetenschappelijk model laat zien dat seksuele opwinding ontstaat door een voortdurende balans tussen factoren die seksuele opwinding stimuleren en factoren die seksuele opwinding juist afremmen.

Bij vrouwen met PCOS zie ik vaak dat er meerdere remmende factoren tegelijk aanwezig zijn. Denk bijvoorbeeld aan:

onzekerheid over je lichaam;
schaamte voor overbeharing of acne;
vermoeidheid;
depressieve gevoelens;
stress;
een kinderwens;
teleurstellingen na vruchtbaarheidsbehandelingen;
relatieproblemen;
pijn tijdens het vrijen;
negatieve seksuele ervaringen.

Tegelijkertijd zijn er ook factoren die het gaspedaal juist kunnen stimuleren.

Bijvoorbeeld:

je veilig voelen bij je partner;
open communicatie;
ontspanning;
positieve seksuele ervaringen;
een gezond lichaamsbeeld;
nieuwsgierigheid;
humor;
voldoende slaap;
bewegen;
een gezonde leefstijl;
tijd en aandacht voor elkaar.

Wanneer er veel remmende factoren aanwezig zijn, heeft het meestal weinig zin om harder op het gaspedaal te drukken. Dan is het veel effectiever om eerst te onderzoeken welke remmen losser mogen.

Download hier de flyer Rem en gaspendaal

Kan PCOS pijn tijdens het vrijen veroorzaken?

Sommige vrouwen met PCOS ervaren pijn tijdens het vrijen. Toch is het belangrijk om te weten dat pijn meestal niet rechtstreeks door PCOS zelf wordt veroorzaakt. Vaak spelen meerdere factoren tegelijkertijd een rol.

Door hormonale veranderingen, stress, onzekerheid over het lichaam of de druk van een kinderwens kan seksuele opwinding soms minder gemakkelijk op gang komen. Wanneer de vagina onvoldoende ontspant en vochtig wordt, kan penetratie pijnlijk zijn. Daarnaast kunnen ook een verhoogde spanning van de bekkenbodemspieren, angst voor pijn, negatieve seksuele ervaringen of andere aandoeningen, zoals endometriose, vulvaire aandoeningen of vaginisme, bijdragen aan pijn tijdens het vrijen.

In mijn praktijk zie ik regelmatig vrouwen met PCOS die denken dat zij “ermee moeten leren leven”. Gelukkig is dat lang niet altijd het geval. Een goede analyse is belangrijk om te achterhalen welke lichamelijke, hormonale, psychologische en relationele factoren een rol spelen. Pas wanneer duidelijk is waardoor de pijn ontstaat, kan een behandeling worden gekozen die echt bij jou past. Vaak is er meer verbetering mogelijk dan vrouwen vooraf verwachten.

Je lichaam verandert en dat doet iets met je zelfbeeld

Overbeharing, acne, gewichtstoename of haaruitval kunnen ervoor zorgen dat je je minder aantrekkelijk voelt. Sommige vrouwen vermijden fel licht tijdens het vrijen. Anderen willen zich liever niet uitkleden. Weer anderen schamen zich wanneer hun partner hen aanraakt. Dat is heel begrijpelijk.

Sommige vrouwen vertellen dat ze tijdens het vrijen voortdurend bezig zijn met vragen als: “Ziet mijn partner mijn buik?”, “Voelt hij mijn stoppeltjes?”, “Valt mijn acne op?” Wanneer je aandacht tijdens het vrijen voortdurend uitgaat naar dit soort gedachten, blijft er minder aandacht over voor seksuele prikkels. Daardoor kan seksuele opwinding worden afgeremd. Dit wordt ook wel body self-consciousness genoemd en blijkt bij vrouwen met PCOS vaker voor te komen.

Het nieuwste onderzoek van Hester Pastoor laat zien dat vrouwen met PCOS zich tijdens seksuele situaties inderdaad vaker onzeker voelen over hun lichaam en een negatiever lichaamsbeeld hebben dan vrouwen zonder PCOS. Bovendien bleek juist seksueel zelfvertrouwen de sterkste voorspeller van seksuele problemen.

Dat betekent dus niet dat jouw lichaam het probleem is. Vaak is de manier waarop jij naar jezelf bent gaan kijken minstens zo belangrijk. Gelukkig is dat iets waar veel winst te behalen valt.

Seksueel zelfvertrouwen blijkt een sleutelrol te spelen

Eén van de meest opvallende bevindingen uit het onderzoek van Hester Pastoor is dat niet hormonen, maar seksueel zelfvertrouwen één van de sterkste voorspellers blijkt van seksuele problemen bij vrouwen met PCOS. Seksueel zelfvertrouwen gaat over hoe je jezelf als seksuele partner ziet. Voel je je aantrekkelijk? Heb je vertrouwen in je lichaam? Durf je te genieten? Voel je je aantrekkelijk? Heb je vertrouwen in je lichaam? Kun je genieten van seksualiteit? Durf je jezelf te laten zien? Vrouwen die minder vertrouwen hadden in zichzelf als seksuele partner, hadden veel vaker seksuele problemen en minder seksueel verlangen naar hun partner.

Gelukkig is seksueel zelfvertrouwen geen vast gegeven. Het kan groeien wanneer je meer begrip krijgt voor je lichaam, negatieve overtuigingen leert loslaten en weer positieve seksuele ervaringen opdoet. Een gespecialiseerde seksuoloog NVVS kan jou daarbij helpen.

Praktijkvoorbeeld

Een vrouw van begin dertig kwam bij mij omdat zij dacht dat haar hormonen haar seksleven volledig hadden “uitgeschakeld”. Sinds de diagnose PCOS voelde zij zich steeds minder aantrekkelijk. Tijdens het vrijen was zij voortdurend bezig met haar lichaam en maakte zij zich zorgen over haar overbeharing en gewicht. Daardoor lukte het haar nauwelijks nog om zich te ontspannen of seksuele opwinding te ervaren. Zij dacht dat dit nu eenmaal bij PCOS hoorde.

Tijdens de gesprekken onderzochten we niet alleen de hormonale en lichamelijke factoren, maar ook haar zelfbeeld, de druk die zij zichzelf oplegde, de communicatie met haar partner en de remmende en stimulerende factoren die haar seksualiteit beïnvloedden. Naarmate haar seksueel zelfvertrouwen groeide en de prestatiedruk afnam, ontstond er weer ruimte voor ontspanning, plezier en intimiteit. Haar seksuele klachten verdwenen niet van de ene op de andere dag, maar zij kreeg weer vertrouwen in haar lichaam en ontdekte dat er veel meer mogelijk was dan zij jarenlang had gedacht.

Dit praktijkvoorbeeld is geanonimiseerd en samengesteld uit meerdere cliënten om de privacy volledig te waarborgen.

Seksueel verlangen is niet altijd verdwenen

Uit onderzoek van Hester Pastoor blijkt iets opvallends. Vrouwen met PCOS rapporteren gemiddeld minder seksueel verlangen naar hun partner, maar niet per se minder verlangen naar zichzelf of minder behoefte aan masturbatie.

Dat laat zien dat seksueel verlangen niet één geheel is. Verlangen naar een partner en verlangen naar jezelf worden deels door verschillende factoren beïnvloed. Bij seks met een partner spelen bijvoorbeeld ook de kwaliteit van de relatie, emotionele veiligheid, communicatie, stress, onzekerheid over het lichaam en verwachtingen een belangrijke rol. Bij solo-seks zijn die relationele factoren vaak minder aanwezig.

In mijn praktijk zie ik regelmatig vrouwen die denken dat hun seksuele verlangen volledig verdwenen is. Wanneer we daar dieper op ingaan, blijkt dat zij soms nog wel seksuele fantasieën hebben of genieten van zelfbevrediging, maar dat de spanning, onzekerheid of druk rondom seks met een partner hun seksuele opwinding afremt. Dat betekent niet dat je seks kapot is, maar dat het belangrijk is om te onderzoeken welke factoren in de relatie of de context als rem werken. Juist daar ligt vaak de sleutel tot herstel.

Wanneer een kinderwens invloed krijgt op seksualiteit

Voor sommige stellen verandert seks ingrijpend zodra een zwangerschap uitblijft. Waar seks eerst spontaan en ontspannen was, kan het langzaam veranderen in iets dat gepland moet worden rond vruchtbare dagen, ovulatietesten of medische afspraken. Vrijen voelt dan soms steeds minder als intimiteit en steeds meer als een opdracht. Dat kan druk geven bij beide partners.

Sommige vrouwen voelen zich schuldig. Sommige partners worden bang om te falen. Daardoor ontstaat gemakkelijk een vicieuze cirkel waarin stress de seksuele opwinding verder afremt. Juist in deze fase kan het helpen om seksualiteit weer breder te maken dan alleen gemeenschap en zwangerschap.

Depressieve klachten verdienen aandacht

Uit het onderzoek van Hester Pastoor blijkt dat depressieve klachten sterk samenhangen met seksuele problemen bij vrouwen met PCOS. Dat betekent overigens niet dat iedere vrouw met PCOS depressief is. Wel weten we dat vrouwen met PCOS gemiddeld vaker last hebben van somberheid, angst en psychische klachten dan vrouwen zonder PCOS.

Wanneer je weinig energie hebt, veel piekert of voortdurend kritisch bent op jezelf, heeft dat vaak invloed op seksualiteit. Daarom kijk ik tijdens een behandeling ook naar slaap, stress, leefstijl, stemming, relatie, zelfbeeld en lichamelijke gezondheid.

Veel vrouwen maken zich zorgen over hun seksleven. Ze voelen verdriet, frustratie, schuld of onzekerheid omdat seksualiteit niet vanzelfsprekend voelt. Uit het onderzoek van Hester Pastoor blijkt dat vrouwen met PCOS ook vaker deze seksuele spanning of lijdensdruk ervaren dan vrouwen zonder PCOS. Juist daarom is het belangrijk om seksuele klachten serieus te nemen.

Ook je partner wordt beïnvloed

Wanneer seksualiteit verandert, raakt dat meestal niet alleen jou, maar ook je partner en jullie relatie. De één voelt zich misschien schuldig omdat seks minder vanzelfsprekend is geworden, terwijl de ander bang wordt om iets verkeerd te doen of denkt niet meer aantrekkelijk gevonden te worden. Daardoor kunnen misverstanden ontstaan en gaan partners elkaar soms juist ontzien, terwijl ze allebei verlangen naar meer verbinding en intimiteit.

In mijn praktijk zie ik regelmatig dat stellen hierdoor steeds minder met elkaar praten over seksualiteit. Uit angst om de ander te kwetsen of teleur te stellen wordt het onderwerp vermeden. Juist daardoor kunnen afstand en onzekerheid verder toenemen. Open en liefdevolle communicatie, begrip voor elkaars ervaringen en samen onderzoeken wat wél prettig voelt, vormen vaak een belangrijke stap naar meer ontspanning, verbinding en plezier in de seksualiteit.

Er is vaak meer mogelijk dan je denkt

Misschien heb je het gevoel dat je hormonen alles bepalen. Gelukkig zie ik in mijn praktijk dat dit meestal niet zo is. Juist omdat seksualiteit door zoveel verschillende factoren wordt beïnvloed, zijn er vaak meerdere mogelijkheden om verbetering te bereiken.

Soms ligt de sleutel in betere communicatie. Soms helpt het om het lichaamsbeeld te verbeteren. Bij anderen maken leefstijlveranderingen een groot verschil. En regelmatig zien vrouwen dat seksuele opwinding weer terugkomt zodra de druk afneemt en het vertrouwen in hun eigen lichaam groeit.

Wanneer professionele hulp verstandig is

Seksuele gezondheid hoort een vanzelfsprekend onderdeel te zijn van de begeleiding van vrouwen met PCOS. Helaas gebeurt dat nog lang niet altijd. Juist daarom vind ik het belangrijk dat vrouwen weten dat zij met hun seksuele vragen niet hoeven te blijven rondlopen. Er is vaak veel meer mogelijk dan zij denken.

Blijf niet te lang rondlopen met seksuele klachten. Begeleiding door een seksuoloog NVVS kan zinvol zijn wanneer:

seks regelmatig pijn doet;
seksuele opwinding uitblijft;
een orgasme moeilijk of niet lukt;
je jezelf schaamt voor je lichaam;
je relatie onder druk komt te staan;
seks vooral voelt als iets dat moet;
een kinderwens veel spanning geeft;
je merkt dat je seksualiteit steeds meer gaat vermijden.

Als seksuoloog NVVS begeleid ik veel vrouwen met PCOS. Samen onderzoeken we welke factoren jouw seksualiteit afremmen en welke juist kunnen helpen om weer meer plezier, ontspanning en verbinding te ervaren. Daarbij kijk ik altijd naar het geheel: hormonen, gezondheid, emoties, relatie, leefstijl en seksuele patronen. Dat maatwerk maakt vaak een groot verschil.

Een seksuele klacht hoeft geen vanzelfsprekend onderdeel van PCOS te zijn. Er is vaak meer mogelijk dan je nu misschien denkt.

Lees ook: Wanneer ga je naar een seksuoloog?

Er hoeft geen schaamte te zijn

Als seksuoloog NVVS zie ik veel vrouwen met PCOS. Wat mij iedere keer opnieuw opvalt, is hoeveel vrouwen jarenlang denken dat ze de enige zijn. Ze schamen zich voor hun lichaam, voelen zich schuldig tegenover hun partner of denken dat hun seksuele klachten ‘er nu eenmaal bij horen’.

Dat is zonde. Je bent niet de enige en je hoeft hier niet alleen mee te blijven rondlopen. Wanneer we samen onderzoeken welke factoren jouw seksualiteit beïnvloeden, ontstaat er vaak weer ruimte voor ontspanning, plezier en verbinding. Soms zijn een paar gesprekken voldoende om belangrijke inzichten te krijgen. Soms past een uitgebreider behandeltraject beter. Iedere vrouw is anders en daarom geloof ik in maatwerk.

Je bent welkom in mijn praktijk in Utrecht, Haarlem of via videobellen of telefonisch. Er is geen wachtlijst en je hebt geen verwijzing nodig.

Veelgestelde vragen over PCOS en seksualiteit

Kan PCOS ervoor zorgen dat ik minder zin heb in seks?

Ja, dat kan. Niet alleen hormonale veranderingen spelen daarbij een rol, maar ook stress, vermoeidheid, een negatief lichaamsbeeld, depressieve klachten, relatieproblemen en een kinderwens kunnen seksuele verlangens beïnvloeden. Daarom is het belangrijk om altijd naar het totaalplaatje te kijken.

Kan PCOS pijn tijdens het vrijen veroorzaken?

Sommige vrouwen met PCOS ervaren pijn tijdens het vrijen. Dat hoeft niet rechtstreeks door PCOS te komen. Spanning, onvoldoende seksuele opwinding, bekkenbodemspanning, angst of andere medische aandoeningen kunnen eveneens een rol spelen. Een goede analyse is daarom belangrijk.

Heeft iedere vrouw met PCOS seksuele problemen?

Nee. Er bestaan grote verschillen tussen vrouwen. Sommige vrouwen ervaren nauwelijks seksuele klachten, terwijl anderen veel last hebben van problemen met seksuele opwinding, orgasme, pijn of onzekerheid.

Heeft overbeharing invloed op seksualiteit?

Dat kan zeker. Overbeharing kan invloed hebben op het lichaamsbeeld, het zelfvertrouwen en het gevoel aantrekkelijk te zijn. Daardoor kunnen vrouwen zich tijdens seksuele situaties minder ontspannen voelen.

Heeft acne invloed op seksualiteit?

Ja. Acne kan onzekerheid geven en ervoor zorgen dat vrouwen zich minder aantrekkelijk voelen. Dat kan seksuele opwinding en intimiteit beïnvloeden.

Heeft een kinderwens invloed op seks?

Regelmatig. Wanneer vrijen steeds meer gekoppeld wordt aan vruchtbare dagen of fertiliteitsbehandelingen, kan spontaniteit verdwijnen en ontstaat er gemakkelijker druk. Daardoor kan seksualiteit veranderen.

Kan een gezonde leefstijl mijn seksualiteit verbeteren?

Een gezonde leefstijl kan bijdragen aan meer energie, een betere stemming, minder stress en een positiever lichaamsgevoel. Dat kan indirect ook seksualiteit positief beïnvloeden. Leefstijl is meestal één onderdeel van een bredere behandeling.

Wanneer is hulp van een seksuoloog verstandig?

Wanneer seksuele klachten langer blijven bestaan, spanning veroorzaken of invloed hebben op jezelf of je relatie, is het verstandig om professionele hulp te zoeken van een seksuoloog NVVS. Hoe eerder we samen kijken naar de oorzaken, hoe groter de kans dat klachten verminderen.

Conclusie

PCOS is veel meer dan een hormonale aandoening. Het kan invloed hebben op je lichaam, je zelfbeeld, je emoties, je relatie en je seksualiteit. Gelukkig laat de nieuwste wetenschap zien dat seksuele problemen niet alleen samenhangen met hormonen. Juist factoren als seksueel zelfvertrouwen, depressieve klachten, lichaamsbeeld en relationele veiligheid blijken een belangrijke rol te spelen. Dat biedt ook perspectief, omdat dit factoren zijn waar vaak iets aan gedaan kan worden.

In mijn praktijk zie ik dat vrouwen vaak opgelucht zijn wanneer zij begrijpen waarom seksualiteit is veranderd. Begrip is vaak de eerste stap. Daarna kunnen we samen onderzoeken welke remmende factoren jouw seksualiteit beïnvloeden en hoe er weer ruimte kan ontstaan voor ontspanning, plezier en verbinding. Dat is altijd maatwerk.

Over de auteur

Mijn naam is Astrid Kremers en ik ben geregistreerd seksuoloog NVVS, EFT-relatietherapeut en cognitief gedragstherapeutisch werker (VGCT). Al meer dan 30 jaar werk ik in de geestelijke gezondheidszorg en 20 jaar als seksuoloog. Ik begeleid volwassenen bij seksuele problemen, relatieproblemen en vragen rondom intimiteit.

In mijn praktijk zie ik regelmatig vrouwen met PCOS die worstelen met seksuele opwinding, pijn tijdens het vrijen, onzekerheid over hun lichaam, een kinderwens of verschillen in seksueel verlangen binnen de relatie. Daarbij kijk ik niet alleen naar hormonen of medische factoren, maar naar de vrouw als geheel. Lichaam, emoties, relatie, leefstijl, levensverhaal en seksualiteit beïnvloeden elkaar voortdurend.